Standpunten van de vereniging inzake rechten van patiënten, invaliditeit en effectieve zorg

 

Sarcoïdose is in de eerste plaats een multisysteemaandoening. Dit betekent dat er naast de primaire diagnose vrijwel altijd secundaire aandoeningen optreden, of deze nu vermoed, differentieel bevestigd of klinisch bewezen zijn.

Hierdoor ontstaan ernstige belemmeringen bij de beoordeling van arbeidsongeschiktheid en invaliditeit. Een behandelend specialist kent vaak slechts een deel van het volledige klinische beeld, terwijl keuringsartsen en beoordelingscommissies vaak onvoldoende bekend zijn met de complexiteit van de ziekte.

Deze beperkte bekendheid komt voort uit de vele onzekerheden rondom de aard van sarcoïdose en het grillige, onvoorspelbare beloop van de ontstekingsactiviteit.

Een orgaangerichte specialist behandelt vaak acute manifestaties, maar heeft niet altijd voldoende aandacht voor de secundaire complicaties die zich voordoen:

- bij circa 80% van de patiënten: klachten aan het bewegingsapparaat (polyartralgieën, artritis, neuropathie van de weke delen en andere klachten);

- bij circa 20% van de patiënten: visuele problemen (uveïtis, netvliesloslating, oogzenuwlaesies, cataract);

- pulmonale complicaties en ademhalingsproblemen (pulmonale hypertensie, syndroom van Tietze);

- cardiovasculaire veranderingen;

- psychofysieke toestand (vermoeidheid, slapeloosheid, arbeidsongeschiktheid door uitputting en onvermogen om zelfstandig te functioneren).

Sarcoïdose kent verschillende stadia en een omvangrijke impact die zelden volledig in medische rapporten wordt samengevat.

Bovendien worden patiënten langdurig behandeld met corticosteroïden, cytostatica, antimalariamiddelen en pijnstillers, die aanzienlijke bijwerkingen veroorzaken en het functioneren verder ondermijnen.

Periodieke controles zijn door druk op de zorg niet frequent genoeg en omvatten vaak geen preventieve onderzoeken zoals botdichtheidsmetingen (DEXA) of systematische opvolging van orgaanschade.

Hoewel sarcoïdose kan worden uitgelokt door omgevingsfactoren bij personen met een genetische aanleg, wordt de aandoening bij beoordelingen nauwelijks erkend naar de werkelijke functionele beperkingen.

Er ontbreekt een integrale evaluatie van het vermogen om zelfstandig te functioneren in het dagelijks leven, mede doordat medische verslagen het algehele toestandsbeeld van de patiënt onvolledig weergeven. Daardoor krijgen de artsen en maatschappelijk werkers die de mate van invaliditeit beoordelen geen volledig beeld van de werkelijke toestand van de patiënt.

Het fluctuerende beloop met goede en slechte dagen maakt een reële en eerlijke beoordeling door keuringsinstanties extra lastig.

Het ontbreken van een specifieke indeling van sarcoïdose op officiële lijsten van invaliderende aandoeningen leidt vaak tot willekeurige en inadequate beoordelingen.

Mobiliteitsproblemen aan de onderste ledematen treffen een grote groep chronische patiënten, waardoor zij afhankelijk worden van hulpmiddelen of langdurige rust.

Vrijwel alle patiënten ondervinden dagelijks zware hinder door chronische uitputting, pijn en malaise, aspecten die tijdens medische en sociale keuringen vaak over het hoofd worden gezien.

De eisen en aanbevelingen van de vereniging

- Opname van chronische sarcoïdose in officiële lijsten en richtlijnen voor invaliditeits- en arbeidsongeschiktheidsbeoordeling met erkenning van invaliditeitsgraden III en IV, rekening houdend met chronische pijn, invaliderende vermoeidheid, acute uitputting en de schadelijke gevolgen van langdurige medicatie zoals corticosteroïden en immunosuppressiva.

- Reële toekenning van invaliditeitspercentages op basis van verminderde mobiliteit van de onderste ledematen en verlies van gezichtsvermogen.

- Vaststelling van procedures voor:

- tijdige en vroege diagnostiek;

- behandeling;

- een multidisciplinaire aanpak om bijkomende diagnoses vast te leggen, de gezondheid te beschermen, de toegang tot tijdige behandeling te verbeteren en beperkingen realistisch aan te tonen.

 

- Erkenning van het recht van patiënten op kortere werktijden en verhoogde meetelling van dienstjaren voor de pensioenopbouw.

 

- Ondersteuning door een maatschappelijk werker en psychologische hulp om de patiënt te helpen omgaan met nieuwe levensomstandigheden (levensgevaar, verminderde mobiliteit, algemene uitputting, bedreigde arbeidsgeschiktheid en baan, bedreigd levensonderhoud door inkomensverlies wegens langdurig ziekteverlof en behandelkosten).

 

Dino-Josip Ključarić, mag. theol.
Voorzitter van de vereniging

 

22.02.2024

Rating: 0 stars, 0 votes.